04.2016

bluewave : strategy

latest updates

strategy
marketing
operations
finance
commentary
book reviews
archipelago
home

alexander
consulting

 

 

Andy Grove: γίγαντας του μάνατζμεντ και της πληροφορικής
του Ζήνου Βογιατζή

Τον Μάρτιο 2016 πέθανε ο Αndy Grove πρώην CEO της Intel. Ο Grove ήταν στην πρωτοπορία της επανάστασης της πληροφορικής και ιδιαίτερα των μικροεπεξεργαστών, της καρδιάς των προσωπικών υπολογιστών και πλειάδας προϊόντων και συσκευών (φωτογραφικές μηχανές, οικιακές συσκευές, παιχνίδια, μηχανήματα παραγωγής κλπ.) Ταυτισμένος καθώς ήταν με την Intel και την πληροφορική η άλλη, και ίσως σπουδαιότερη πλευρά του, πολύ συχνά αγνοείται: ήταν ένας εξαιρετικός μάνατζερ σε ένα πολύ ανταγωνιστικό κλάδο με τεράστιες ταχύτητες αλλαγών και με μεγάλους αριθμούς αποτυχημένων επιχειρήσεων.

Ο Grove και η οικογένεια του επέζησαν του Ολοκαυτώματος και αργότερα της εισβολής της ΕΣΣΔ στην γενέτειρα του Ουγγαρία, μετά την οποία απέδρασε στην Αυστρία για να μεταναστεύσει στις ΗΠΑ πάμπτωχος (παρενθετικά, είναι πάμπολλοι οι μετανάστες που δημιούργησαν κάτι μεγάλο στον επιχειρηματικό τομέα στις ΗΠΑ σε όλη την ιστορία της, ένα πρόσφατο παράδειγμα είναι ο Ρώσος συνιδρυτής της Google - αυτά για τους μετανάστες...) Ο Grove δεν ήταν ιδρυτής της Intel, που ιδρύθηκε από τους Gordon Moore (με τον περίφημο επώνυμο νόμο) και Robert Noyce, δύο άλλους γίγαντες του κλάδου, αλλά ήταν ο πρώτος υπάλληλος της. Και οι τρεις τους ήταν στελέχη της Fairchild, μιας απο τις πρωτοπόρες επιχειρήσεις στους υπολογιστές στην Κοιλάδα του Πυριτίου. Ο Grove ήταν αρχικά διευθυντής παραγωγής στην Intel, αλλά γρήγορα έδειξε σημάδια εξαιρετικών δεξιοτήτων ως μάνατζερ. Έγινε γρήγορα CEO, θέση που κράτησε μέχρι το 1998 και ήταν πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου της Intel μέχρι το 2005.

Η Intel αρχικά παρήγαγε τσιπ μνήμης. Στα τέλη της δεκαετίας του 70 βρήκε μπροστά της μια τεράστια απειλή, τα φτηνά τσιπ μνήμης από την Ιαπωνία. Η Intel θα μπορούσε να προχωρήσει με απολύσεις, περικοπή δαπανών, και αναδίπλωση αλλά ο Grove δεν έκανε τίποτα από αυτά. Απλώς ζήτησε από όλους να δουλέψουν δύο ώρες υπερωρίες την ημέρα χωρίς να πληρώνονται. Ταυτόχρονα λανσάρισε ένα μικροεπεξεργαστή, ένα καινούργιο για την Intel προϊόν, που ήταν όμως μια τεράστια αποτυχία. Ο ίδιος παραδέχτηκε ότι δεν είχε πάρει στα σοβαρά τους μικροεπεξεργαστές. Αλλά πολύ γρήγορα κατάλαβε τα λάθη του, εγκατέλειψε τα τσιπ και αφοσιώθηκε στους επεξεργαστές και μέσα σε λίγα χρόνια, στις αρχές της δεκαετίας του 80, οι επεξεργαστές της Intel ήταν η καρδιά των προσωπικών υπολογιστών σε ποσοστό πάνω από 80%, που είχαν αρχίσει να παρουσιάζουν εκρηκτικούς ρυθμούς ανάπτυξης. Μαζί με την Microsoft, ένα startup της εποχής εκείνης στο λειτουργικό λογισμικό, έγιναν το λεγόμενο "μονοπώλιο Wintel".

Η μετακίνηση αυτή της Intel από κοινά προϊόντα (commodities) όπου ο ανταγωνισμός γίνεται με χαμηλές τιμές σε διαφοροποιημένα προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας ήταν στην καρδιά του εξαιρετικά δημοφιλούς και κλασικού βιβλίου του "Only the Paranoid Survive" το 1996. Μια από τις έννοιες που έβαλε ο Grove στο μάνατζμεντ ήταν το λεγόμενο στρατηγικό σημείο καμπής (strategic inflection point), κάποια αλλαγή που είναι εξαιρετικά σημαντική, απαιτεί εντελώς νέους τρόπους σκέψης και δράσης και που μπορεί να σημαίνει νέες ευκαιρίες αλλά και την αρχή του τέλους για μια επιχείρηση (και γιατί όχι για μια χώρα, να προσθέσω...) Οι αλλαγές αυτές δεν είναι συνηθισμένες αλλαγές. Ο Grove τις είχε ονομάσει "10πλάσιες" (10Χ) σε σχέση με αυτές που είχε αντιμετωπίσει στο παρελθόν η επιχείρηση όπως πχ αλλαγές στην τεχνολογία (πχ διαδίκτυο και έξυπνα τηλέφωνα), σε κανονισμούς, σε ανταγωνιστές (πχ οι ιαπωνικές ανταγωνίστριες της Intel την δεκαετία του 70) κλπ, που παρουσιάζονται ξαφνικά και χωρίς προειδοποίηση και κάνουν αυτά που ίσχυαν στο παρελθόν να μην ισχύουν πλέον. Στο βιβλίο αυτό έγραψε (και μεταφράζω πρόχειρα) "πρέπει να είμαστε πάντα ανοιχτοί στους ανέμους της αλλαγής, πρέπει να είμαστε ανοιχτοί στο τι λένε οι πελάτες μας, είτε συνεχίζουν να μας προτιμούν είτε μας εγκαταλείπουν επειδή είμαστε κολλημένοι στο παρελθόν. Πρέπει να είμαστε ανοιχτοί σε αυτό που σκέφτονται οι εργαζόμενοι και πρέπει να αναζητούμε και να καλοδεχόμαστε την γνώμη τους. Πρέπει να είμαστε ανοιχτοί στην γνώμη αυτών που μας αξιολογούν και μας κριτικάρουν." Δεν είναι τυχαίο που του άρεσε o Drucker στο μάνατζμεντ.

Η αλλαγή της πορείας της Intel ήταν ο βασικός λόγος που ο Grove ονομάστηκε πρόσωπο της χρονιάς το 1997 από το περιοδικό Time. Τα διαφοροποιημένα προϊόντα την έκαναν μια από τις πολυτιμότερες και πιο επικερδείς εταιρίες στον κόσμο. Το περίφημο σλόγκαν "intel Inside" στα PC, και όπου αλλού υπάρχει κάποιος μικροεπεξεργαστής της Intel, είναι μια πό τις πιο επιτυχημένες καμπάνιες στο μάρκετινγκ εδώ και 25 σχεδόν χρόνια, κάνοντας την Intel μια μάρκα καταναλωτικών προϊόντων όταν μάλιστα κανείς δεν έχει δει ή δεν ξέρει τι είναι ή δεν ξέρει τι ακριβώς κάνει αυτό που φτιάχνει. Να προσθέσω ακόμα ότι ένα από τα μεγάλα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα της Intel ήταν η παραγωγή της στην οποία καινοτομούσε συνεχώς (δεν είναι τυχαίο που ο Grove ήταν διευθυντής παραγωγής αρχικά). Το άλλο πολύ δημοφιλές βιβλίο του Grove είναι το “High Output Management” από το 1983 που ασχολείται ακριβώς με θέματα παραγωγής.

Ο Grove έφερε στην Intel ένα πολύ δημοκρατικό τρόπο μάνατζμεντ με σχετικά επίπεδη ιεραρχία, ισότητα (mέχρι και τα γραφεία όλων ήταν τα ίδια), και συμμετοχή όλων στις αποφάσεις. Οι υφιστάμενοι ενθαρρύνονταν να "ανακρίνουν" τους προϊστάμενους τους. Ο Grove έδινε μεγάλη σημασία στην δημιουργική διαμάχη (διάβαζε καβγά) γιατί πίστευε ότι μόνο μέσα από πολύ έντονη συζήτηση και διαφωνίες μπορεί να προκύψουν καλές και σωστές αποφάσεις. Είναι μια νοοτροπία που ακολούθησαν και άλλοι μάνατζερ στην Κοιλάδα του Πυριτίου. Ο Grove δεν ήταν εύκολος σαν μάνατζερ, ήταν μάλλον δύστροπος, και ήταν ο πρώτος που έβαζε τις φωνές αλλά κανείς συνεργάτης του δεν αμφισβήτησε ποτέ ότι αυτό ακριβώς το συγκρουσιακό πάρε-δώσε ήταν που μπόρεσε να βγάλει την Intel από καταστάσεις που καταδίκασαν άλλες επιχειρήσεις. Ο Grove δεν ήταν αλάθητος, κανείς δεν είναι. Αλλά η διόρθωση των λαθών, η άμεση δράση, και η αλλαγή πορείας ήταν βασικά χαρακτηριστικά του μάνατζμεντ του Grove σε ένα κλάδο που οι ρυθμοί ανάπτυξης και αλλαγών δεν επιτρέπουν εγωισμούς και πολύ ομφαλοσκόπηση. Για παράδειγμα, την δεκαετία του 90 η Intel έβγαλε κάποια ελαττωματικά Pentium τσιπ και όταν έγινε γνωστό προσπάθησε να υποτιμήσει το πρόβλημα, αλλά πολύ γρήγορα παραδέχθηκε το λάθος της, ανέκρουσε πρύμναν και διέθεσε εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια για την αντικατάσταση τους. Πολλές φορές η Intel κατηγορήθηκε για μονοπωλιακές συμπεριφορές σε ό,τι αφορά τις σχέσεις με τους πελάτες της αλλά ακόμα και οι πιο σκληροί επικριτές της παραδέχονταν ότι η κυριαρχία της δεν βασίσθηκε ποτέ στον τσαμπουκά αλλά στην τεχνολογική της υπεροχή.

Η επιρροή του Grove στον σχεδιασμό της οργάνωσης μιας επιχείρησης και στις διαδικασίες λειτουργίας της ήταν τεράστια και συνεχίστηκε μετά την θητεία του στην Intel μέσα από τακτικά άρθρα του, βιβλία του, και διαλέξεις στην επιχειρηματική σχολή του πανεπιστημίου Stanford. Τις μέρες αυτές η Κοιλάδα του Πυριτίου είναι ταυτισμένη με δισεκατομμυριούχα μειράκια που έχουν γίνει διασημότητες και ινδάλματα επειδή έτυχε να τους πέσει το λαχείο να είναι πρώτοι σε κάτι λόγω διαδικτύου ή έχουν δημιουργήσει κάτι που είναι πολύτιμο μόνο στο χρηματιστηριακό βασίλειο της φούσκας. Ο Grove ήταν ένας πραγματικός γίγαντας, με ουσιαστικό πληθωρικό δημιουργικό έργο και με τεράστια επιρροή στο μάνατζμεντ, στην τεχνολογία, και στην παγκόσμια οικονομία. Πολλοί τον θεωρούν δικαιολογημένα τον μεγαλύτερο CEO που πέρασε από την Κοιλάδα του Πυριτίου και την Intel το μοντέλο για κάθε επιχείρηση υψηλής τεχνολογίας.

[strategy 04.2016]

 

.

Nothing endues but change     Heraclitus

© alexander consulting     management at its best